We weten intussen allemaal dat we leven in een turbulente wereldwijde omgeving. In deze realiteit komen steeds vaker fusies, overnames en inkrimpingen voor. Bovendien merken we in de laatste periode vaker voorbeelden van onethische praktijken.
Het vertrouwen van “volgelingen” in hun organisatieleiders is dan ook een belangrijk punt geworden. Voorafgaand leiderschapsonderzoek heeft aangetoond dat de manier waarop een leider handelt en communiceert met medewerkers tijdens zeer uitdagende perioden, de basis kan leggen voor toekomstig vertrouwen in de leider. Vertrouwen hebben in de leider is gelinkt aan gewenste resultaten zoals tevredenheid, retentie, organisatorische betrokkenheid, toewijding en prestatie.
Gebaseerd op het basiswerk in de positieve psychologie en positief organisationeel gedrag, werd de positiviteit van de leider of zijn positieve psychologische capaciteiten gedefinieerd gebruik makend van de 4 componenten geassocieerd met positief psychologisch kapitaal en authentiek leiderschap.
De 4 componenten zijn:
Deze 4 gecombineerd vormen een hoger-orde kernconstructie dat gedefinieerd wordt als de positieve psychologische ontwikkelingstoestand van een individu. gekenmerkt door:
Vertrouwen kan gedefinieerd worden als de bereidheid om kwetsbaar te zijn in een relatie met een andere persoon, gebaseerd op positieve verwachtingen betreffende het gedrag van die andere.
Inherent in deze definitie is dat vertrouwen ook een bereidheid inhoudt om blootgesteld te zijn aan en risico’s te nemen met die andere persoon. Vertrouwen werd eerder geassocieerd met de waargenomen mogelijkheden, competentie en prestatie van een leider. Drie belangrijke componenten voor betrouwbaarheid zijn competentie, integriteit en welwillendheid/goedheid. Een leider die hogere niveaus van positiviteit (hoop, effectiviteit, optimisme en veerkracht) vertoont, zal door anderen worden gezien als meer competent en dus meer betrouwbaar. Er is immers aangetoond dat deze componenten verbonden zijn met hogere prestatieniveaus.
Open communicatie of transparante communicatie is historisch gezien een essentieel ingrediënt in een effectieve organisatie. Het wordt gedefinieerd als gedrag van betrokkenen bij het verzenden en ontvangen van boodschappen met betrekking tot taak, persoonlijke en innovatieve thema's.
Openheid in communicatie is positief geassocieerd met hogere niveaus van organisationeel succes alsook aan het helpen vermijden of minimaliseren van de impact van onverwachte organisationele crises. Meer en betere communicatie is gelinkt aan een betere relatie tussen leiders en medewerkers alsook aan hogere motivatie, job tevredenheid, rolduidelijkheid, positievere collegiale relaties, vertrouwen en organisatorische betrokkenheid.
Authentiek transparant leiderschap = de mate waarin een individu een patroon van openheid en duidelijkheid in het gedrag ten opzichte van anderen vertoont door de informatie te delen die nodig is om beslissingen te nemen, de inbreng van anderen te accepteren en de persoonlijke waarden, motieven en gevoelens te onthullen op een manier die medewerkers in staat stelt de competentie en de moraal van het handelen van de leider nauwkeuriger in te schatten.
Wanneer een leider transparant is, komen de medewerkers te weten waar de leider voor staat en wat de waarden van de leider zijn. De leider zal ook begrijpen wie zij zijn. Bovendien, als dergelijke inzichten hoge niveaus van congruentie tussen de waarden en aspiraties van beide partijen onthullen, zal het wederzijds vertrouwen zich verdiepen. Door hogere niveaus van transparantie te creëren, verwachte men meer vertrouwen tussen leider en medewerkers.
Organisaties die hun medewerkers goed op de hoogte houden doorheen een organisatorische inkrimping, worden als veel effectiever beoordeeld door de medewerkers die bleven.
Onze resultaten ondersteunen dat zowel het niveau van transparantie als het niveau van positieve psychologische capaciteit van de leider positief effect hebben op de beoordeling door de deelnemers met betrekking tot het vertrouwen in en de gepercipieerde effectiviteit van de leider. Dit is dus zeker van belang voor alle leiders die proberen om te gaan met een uitdagende gebeurtenis zoals organisatorische inkrimping.
Norman, Steven M.; Avolio, Bruce; and Luthans, Fred, "https://digitalcommons.unl.edu..." target="_blank">The impact of positivity and transparency on trust in leaders and their perceived effectiveness.